آموزش ترک اعتیاد-خرداد 1401

در این مقاله سعی داریم شما را با آموزش ترک اعتیاد و درمان آن آشنا کنیم با ما همراه باشید …

درمان اعتیاد

ترک اعتیاد مسئله‌ای است که بسیاری از افراد و خانواده‌‌ها با آن دست و پنجه نرم می‌کنند. با این که خیلی از معتادان تمایل به ترک دارند، اما موفق به ترک نشده و لغزش‌های مکرری را در این مسیر تجربه می‌کنند. اما چرا این اتفاق می‌افتد؟
یکی از اصلی‌ترین دلایل شکست درمان اعتیاد، عدم استفاده از روشی مناسب و استاندارد است. در بسیاری از روش‌ها نظیر کمپ‌های اجباری علل گرایش به اعتیاد  و بعد روانی بیمار نادیده گرفته می‌شود. در حالی که اعتیاد بیشتر ریشه‌های درون روانی دارد و تا زمانی که این ریشه‌ها مورد بررسی و درمان قرار نگیرد، ترک اتفاق نخواهد افتاد. لذا ما نیازمند آموزش ترک اعتیاد به خانواده هایی که درگیر این مسئله هستند، می باشیم.

 آسیب شناسی روانی اعتیاد و ترک

مدل آسیب شناسی روانی، علت اعتیاد را اختلالات روانی می‌داند. این اختلالات ممکن است شامل مشکلات شناختی، اختلالات خلقی و سایر بیماری‌های روانی باشد. در واقع، اعتیاد و سایر اختلالات روان شناختی معمولا با یکدیگر رخ می‌دهند (همبود نامیده می‌شود). تقریبا نیمی از افرادی که به دنبال درمان اعتیاد هستند یکی دیگر از اختلالات روانی مهم را نیز دارند.
عنصر دیگر مرتبط با آسیب شناسی روانی، مفهوم شخصیت معتاد می‌باشد. ممکن است خصایص شخصیتی معینی، عامل زمینه ساز همه مشکلات اعتیادی باشد. این خصوصیات ممکن است شامل انکار مشکلات آشکار، مشکل در کنترل عواطف و مشکل در تعدیل انگیزه باشد.
شواهد کافی برای نشان دادن «ویژگی شخصیتی اعتیاد آور» به تنهایی وجود ندارد. با این حال، اعتیاد اغلب با گروهی از اختلالات به نام اختلالات شخصیتی همراه است. روان درمانی سعی می‌کند اختلالات روانی زمینه ساز را شناسایی و برطرف کند. این درمان ممکن است شامل بازسازی شخصیت و یا بهبود عملکرد شناختی و عاطفی فرد باشد.

اعتیاد روانشناختی

در بسیاری از موارد اعتیاد، فرد در اثر مصرف مکرر از لحاظ شیمیایی یا فیزیکی به یک ماده وابسته شده است، مانند افرادی که هروئین، کوکائین و مسکن‌های مخدر مصرف می‌کنند. اعتیاد فیزیکی با نیاز واقعی بدن برای مصرف مواد جهت حفظ سطح عملکرد مناسب تعریف می‌شود، که بدون مواد، بدن وارد فاز ترک خواهد شد.
در اعتیاد روانشناختی، ممکن است نیاز فیزیکی به استفاده از مواد وجود نداشته باشد، بلکه یک تمایل ذهنی برای انجام این کار وجود دارد. وقتی وابستگی روانشناختی در کنار وابستگی فیزیکی اتفاق می‌افتد، سم زدایی به تنهایی نیمی از مشکل را حل خواهد کرد. پس از اینکه فرد به طور کامل مرحله سم زدایی را سپری کرد و بخش علائم ترک وابستگی شیمیایی را رد کرد، به احتمال زیاد نیاز به بررسی دلایل روان شناختی دارد که سوء مصرف مواد را سبب شده است.

آشنایی با گزینه های درمانی

پس از اینکه تصمیم به ترک اعتیاد گرفتید، وقتِ آن است که به‌دنبال گزینه‌های درمانی‌تان بروید. هنگام سنجیدن گزینه‌های درمانی به‌یاد داشته باشید که:
هیچ درمانی برای همه اثربخش نیست. افراد مختلف نیازهای متفاوتی دارند. درمان اعتیاد باید با موقعیت فرد معتاد متناسب باشد. یافتن یک برنامه‌‌ی درست برای ترک اعتیاد بسیار مهم است.
در پروسه‌ی درمان نباید صرفا به اعتیاد فرد پرداخته شود. اعتیاد کل زندگی فرد را تحت تأثیر قرار می‌دهد، از جمله روابط، شغل، بهداشت و سلامت روانی. موفقیت درمان به خلق یک مسیر جدید برای زندگی و یافتن دلایلِ اصلی روی آوردن به اعتیاد بستگی دارد. برای نمونه، ممکن است وابستگی به مواد مخدر ناشی از عدم‌ توانایی فرد در مدیریت استرس باشد که در این صورت، فرد باید راه‌های سالم‌تری را برای مقابله با موقعیت‌های استرس‌زا پیدا کند.
تعهد و پیگیری برای به نتیجه رساندن پروسه‌ی درمان مهم است. ترک اعتیاد یک پروسه‌ی سریع و آسان نیست. به‌طور کلی، هرچه سابقه‌ی اعتیاد فرد طولانی‌تر باشد، پروسه‌ی درمان او هم طولانی‌تر خواهد بود. در هر صورت، مراقبت‌های طولانی‌مدت تکمیلی برای بهبود، حیاتی هستند.
مکان‌های بسیاری برای دریافت کمک وجود دارند. همه‌ی افراد به سم‌زدایی مراقبت‌شده‌ی پزشکی یا اقامت طولانی‌مدت در مراکز ترک اعتیاد نیاز ندارند. مراقبتی که فرد معتاد به آن نیاز دارد به عوامل مختلفی بستگی خواهد داشت، از جمله سن، سابقه‌ی اعتیاد و شرایط پزشکی یا روانی. علاوه بر پزشکان و روان‌شناسان، بسیاری از روحانیون، مددکاران اجتماعی و مشاوران برای درمان اعتیاد خدماتی را ارائه می‌کنند.
در ادامه به صورت خاصه به یکی از روشهای درمانی میپردازیم؛

یکی از روش های درمان اعتیاد، درمان سرپایی نام دارد.

که به دو دسته تقسیم میشود:

درمان کوتاه مدت یا سم زدایی
درمان بلند مدت یا نگهدارنده

روش بلند مدت یا نگهدارنده

درمانهایی هستند که بصورت بلند مدت (حداقل ۲ تا ۳ سال) و معمولا” توسط داروهایی که با تنظیم هورمونهای مغزی روی میل مصرف و وسوسه فرد تاثیر گذارند وبا هدف به تعادل رساندن عملکرد مغزی ، جلوگیری از عود،بازگشت فرد به زندگی روزمره و کاهش آسیبهای جسمی و روحی روانی ناشی از مصرف مواد انجام می گیرند و ۴ نوع اصلی و در دسترس آن در کشور ما عبارتند از:

MMT: 

درمان نگه دارنده با داروهای آگونیست (درمان نگهدارنده با متادون )

NMT:

درمان نگهدارنده با داروی آنتاگونیست(نالترکسان _نالوکسان)

BMT:

 درمان نگهدارنده با قرص زیر زبانی بوپرنورفین
نکته : در حال حاضر طبق پروتکل وزارت بهداشت از قرص سابوکسان و بوپرنورفین(که بصورت زیر زبانی موجود است) هم برای سم زدایی وهم برای درمانهای نگهدارنده و بلند مدت استفاده می شود ولی از قرص متادون فقط برای درمانهای بلند مدت (MMT) استفاده شده و کاربردی در سم زدایی ندارد.
متادون (METHADONE)اسامی عامیانه METH – LINCTUS

شکل ظاهری: 

مایع سبز، آبی و یا کهربایی رنگ، قرصهای سفید رنگ

نحوه استعمال:

خوراکی

اثرات آنی:

اثراتی شبیه هروئین داشته اما خفیف­ تر

خطرات: 

سبب کما و مرگ می­گردد.

متادون متعلق به گروهي از مواد به نام شبه افيون‌هاست. شبه افيون‌ها موادي با ساختار شيميائي و عملكردي شبيه به مورفين هستند (طبيعي و صناعي)، يكي از زير گروههاي شبه افيون‌ها خانواده مواد افيوني است كه شامل داروهاي تسكين دهنده درد عصبي مركزي طبقه­بندي مي‌شوند بدين صورت كه كاركرد آنها به عنوان كاهش فعاليت اين سيستم است.
الكل،‌كانابيس، بنز و ديازپين‌ها (شامل ديازپام، لورازپام و…) موارد ديگري از داروهاي مضعف هستند. متادون به صورت صناعي ساخته مي‌شود و به عنوان جانشيني براي درمان افراد وابسته به هروئين و ساير شبه افيون‌ها به كار مي‌رود. طول مدت اثر آن بسيار طولاني­تر از هروئين است به طوري كه مدت اثر يك دوز واحد آن تقريباً ۲۴ ساعت است درحاليكه درمورد هروئين ممكن است فقط ۲ ساعت باشد. در يك برنامة درماني معمولاً متادون به صورت محلولي در آب ميوه تجويز مي‌گردد.
اما بهترین روش در درمان اعتیاد، درمان با استفاده از روشهای روانشناسی میباشد.

از بین بردن استرس بدون مواد مخدر

اعتیاد معمولا از تلاش‌های نادرست برای مدیریت استرس نشأت می‌گیرد. بسیاری از افراد برای آرام کردن خودشان پس از اتفاقات استرس‌زا و تلخ یا سرپوش گذاشتن روی خاطرات و احساسات دردناک، به الکل و مواد مخدر پناه می‌آورند، اما برای مدیریت استرس، راه‌های سالم‌تری هم وجود دارد.
شما می‌توانید مشکلات‌تان را بدون اتکا به اعتیاد مدیریت کنید. استراتژی‌های سریع و متنوعِ مقابله با استرس برای برخی از افراد بهتر از دیگران جواب می‌دهد. نکته‌ی مهم این است که استراتژی مناسب خودتان را پیدا کنید. زمانی‌ که به توانایی خودتان برای مقابله‌ی سریع با استرس اطمینان پیدا کنید، مواجهه با احساسات شدید دیگر مانند گذشته، تهدیدآمیز یا دردناک نخواهد بود.

ورزش کنید

پیاده‌رویِ سریع می‌تواند برای تغییر روحیه‌ی شما کافی باشد. یوگا و مدیتیشین هم روش‌های خوبی برای سرکوب استرس و یافتن تعادل هستند.

انتخاب صحیح محیط

از محیطی که در آن با استرس مواجه شده‌اید، دوری کنید. از نور آفتاب، هوای تازه و تماشای مناظر زیبای بیرون لذت ببرید.

انتخاب روش هایی برای ایجاد آرامش

سعی کنید از نوازش گربه، سگ یا هر حیوان خانگی دیگری که دارید، آرامش بگیرید.

از حس بویایی‌تان بهره بگیرید

گل‌ها یا دانه‌های قهوه را بو کنید یا از بوییدن عطری لذت ببرید که خاطرات شیرینی از گذشته را به‌یاد شما می‌آورد. چشمان‌تان را ببندید و آن خاطرات شیرین را تجسم کنید تا استرس را از خودتان دور کنید.

از خودتان پذیرایی کنید

برای خودتان چای بریزید، به گردن و شانه‌هایتان نرمش بدهید. دوش آب گرم بگیرید.
اعتیاد یک بیماریست و فرد معتاد یک بیمار.
سعی کنید با بالا بردن میزان علم خود نسبت به این بیماری و روش های درمان آن به خود و جامعه و همنوعانمان کمک کنیم.